Tư nhân – Lực đẩy chiến lược kiến tạo hạ tầng và diện mạo đô thị Việt Nam

August 6, 2025
2:11 pm

Trong hai thập kỷ qua, các tập đoàn bất động sản tư nhân Việt Nam đã và đang âm thầm tạo nên một cuộc cách mạng trong phát triển hạ tầng và đô thị. Từ những vùng ven hoang sơ đến các vị trí “đất vàng” giữa trung tâm, từ cao ốc tại TP.HCM đến đại đô thị tại Hà Nội – dấu ấn của các doanh nghiệp tư nhân hiện diện rõ nét trong từng công trình, từng khu phố và phong cách sống hiện đại mà họ mang lại.

Khác với hình ảnh đô thị manh mún, phát triển tự phát trong quá khứ – khi nhà ở chỉ gói gọn trong mô hình nhà ống, phân lô bán nền hay các khối chung cư đơn điệu do doanh nghiệp nhà nước triển khai – các nhà phát triển tư nhân đã thay đổi hoàn toàn tư duy xây dựng. Họ mang đến khái niệm khu đô thị tích hợp: nơi cư dân có thể sống, làm việc, học tập, vui chơi trong không gian khép kín đầy đủ tiện ích. Những cái tên như Phú Mỹ Hưng, Ecopark, hay The Global City của Masterise Homes chính là những biểu tượng của bước chuyển mình mạnh mẽ đó.

Tư nhân vươn tầm biểu tượng – Xây nên lối sống mới

Các khu đô thị mới không chỉ mang lại nơi an cư mà còn xác lập chuẩn mực sống mới: chú trọng không gian xanh, tiện ích đa dạng, thiết kế kiến trúc hiện đại và thẩm mỹ cao. Cây xanh, hồ nước, trường học quốc tế, bệnh viện chất lượng cao, trung tâm thương mại sầm uất… tất cả được quy hoạch đồng bộ, nâng chất lượng sống lên một đẳng cấp mới.

Không chỉ bó hẹp trong phạm vi nhà ở, các nhà phát triển còn tham vọng đưa bất động sản Việt Nam vươn tầm thế giới. Họ hợp tác cùng các tên tuổi toàn cầu như Marriott, Ritz-Carlton, Foster + Partners… để phát triển bất động sản hàng hiệu (branded residences), tiêu biểu như Grand Marina Saigon – khu căn hộ mang thương hiệu Marriott lớn nhất thế giới, biểu trưng cho năng lực phát triển, tài chính và tầm nhìn quốc tế của các doanh nghiệp Việt.

Điểm nghẽn hạ tầng và lời giải từ khối tư nhân

Tại hội thảo “Đột phá trong cải cách thể chế để kinh tế tư nhân bứt phá”, GS. TS Hoàng Văn Cường đánh giá: “Trong lĩnh vực bất động sản tư nhân đã vươn lên thành trụ cột dù nhà nước là người đi tiên phong.” Họ không chỉ nâng tầm cảnh quan đô thị mà còn kiến tạo những biểu tượng gắn liền với hình ảnh quốc gia hiện đại, năng động.

Mặc dù vậy, một trong những lực cản lớn nhất đối với nền kinh tế Việt Nam hiện nay là hạ tầng chưa đồng bộ. TS Lê Anh Tuấn (Dragon Capital) chỉ ra, chi phí logistics hiện chiếm khoảng 18% GDP, cao hơn hầu hết các nước trong khu vực. Nguyên nhân chính đến từ tiến độ chậm trễ của các dự án đầu tư công – từ metro số 1 TP.HCM đến đường băng Tân Sơn Nhất, nhà ga T3… đều vướng các nút thắt thể chế, quy trình phê duyệt phức tạp và thiếu linh hoạt.

Trong khi đó, khu vực tư nhân sẵn sàng triển khai các dự án quy mô lớn chỉ trong vòng 2–3 năm nhờ năng lực tài chính, khả năng ra quyết định nhanh, tinh thần dịch vụ và sự linh hoạt tổ chức. Đó là lý do vì sao mô hình hợp tác công – tư (PPP) được kỳ vọng trở thành lời giải đột phá cho các dự án hạ tầng trọng yếu.

Hạ tầng quốc gia cần “bắt tay” với tư nhân

Thực tiễn tại các quốc gia phát triển như Singapore, Hàn Quốc, Đài Loan cho thấy: sự phối hợp chiến lược giữa Nhà nước và tư nhân chính là chìa khóa tạo nên các công trình hạ tầng mang tính biểu tượng như sân bay Changi, Incheon, hay Đào Viên. Tại Singapore, sân bay Changi với khu Jewel nổi tiếng được phát triển nhờ sự hợp tác giữa Changi Airport Group và một tập đoàn tư nhân – mở ra tư duy mới về sân bay như trung tâm dịch vụ và trải nghiệm, thay vì chỉ là điểm đến – đi.

Tại Việt Nam, nếu các doanh nghiệp tư nhân được trao quyền đúng lúc, đúng chỗ – từ đầu tư sân bay, đường sắt tốc độ cao, cảng biển logistics đến hạ tầng giao thông đô thị – thì không chỉ ngân sách được san sẻ, mà còn là cơ hội để chất lượng và tiến độ bứt phá ngoạn mục.

TS Cấn Văn Lực (BIDV) khẳng định: “Bất kỳ doanh nghiệp lớn nào đáp ứng bốn tiêu chí: công nghệ và kỹ thuật, phương án tài chính, quản trị vận hành, kiểm soát rủi ro đều có thể tham gia”.

Hạ tầng chính là “mặt tiền quốc gia”, là yếu tố quyết định trong cuộc cạnh tranh toàn cầu. Khi khu vực tư nhân, đại diện là những tập đoàn như Masterise Group, chủ động nhập cuộc với tư duy hội nhập, sáng tạo và quyết tâm thực thi – Việt Nam có quyền kỳ vọng vào một tương lai hạ tầng hiện đại, đô thị văn minh và môi trường đầu tư hấp dẫn hơn bao giờ hết.

Đây là lúc cần một cái bắt tay thực chất giữa Nhà nước và tư nhân – để cùng nhau dựng xây một Việt Nam không chỉ phát triển nhanh mà còn phát triển bền vững.